* حيات س 560 - حيات ( زنده بودن ) به چه معناست ؟ و اين پديدهء در موجودات مختلف چگونه ظهورى دارد ؟ ج - حيات كه در مقابل موت است يعنى باطل شدن مبدأ اعمال حياتى قرار دارد ، برگشت معنايش برحسب تحليل به اين است كه موجود داراى حيات چيزيست كه به وسيلهء آن ، آثار مطلوب از آن موجود مترتب بر آن موجود مىشود ، همچنانكه موت عبارت است از اينكه آثار مطلوب از آن موجود بر آن موجود مترتب نشود ، پس زنده شدن زمين به‌معناى آن است كه زمين گياه خود را بروياند و سرسبز گردد ، بر خلاف زمين مرده كه اين اثر بر آن مترتب نمىشود . و زنده بودن عمل عبارت است از اينكه عمل طورى باشد كه غرضى كه به خاطر آن غرض آن عمل انجام شده از آن عمل حاصل شود ، و عمل مرده عبارتست از عملى كه اين‌طور نباشد . و همچنين زنده بودن سخن به اين است كه سخن اثر مطلوب را در شنونده بگذارد و سخن مرده آن سخنى است كه چنين نباشد . و زنده بودن انسان عبارت است از اينكه در مجرايى قرار داشته باشد كه فطرت ، او را به سوى آن مجرى هدايت مىكند ، مثل اينكه داراى عقلى سليم و نفسى زكيه و مهذب باشد ، و به همين جهت است كه قرآن شريف دين را حيات بشر خوانده ؛ چون قرآن دين حق را كه همان اسلام است ، عبارت مىداند از فطرت الهى .